ไตรลักษณ์กับผู้สูงอายุ

บทคัดย่อ

บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อศึกษาคำสอนหลักไตรลักษณ์ในพระพุทธศาสนา เมื่อชีวิตคนเราข้าสู่วัยผู้สูงอายุ ให้มีความรู้เข้าใจในหลักธรรม ความเป็นจริงของชีวิตทั้งที่เป็นรูปธรรมและนามธรรมนั้น ล้วนตกอยู่ภายใต้กฎของไตร ลักษณ์ คือ อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ผู้สูงอายุเป็นบุคคลที่อยู่ในวัยสุดท้ายของวงจรชีวิตมีอายุตั้งแต่ 60 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป ซึ่งมีความเปลี่ยนแปลงทางด้านร่างกาย ด้านจิตใจ ด้านสังคม เป็นผู้ที่ลูกหลานและสังคมจะต้องให้การยกย่องและ ดูแลเอาใจใส่ ประโยชน์ของหลักคำสอนเรื่องไตรลักษณ์ พิจารณาแล้วทำให้ไม่หลงมัวเมาประมาทในชีวิต สาเหตุที่ทำ ไตรลักษณ์ เอาไว้จนทำให้ ให้บุคคลยังไม่เข้าใจในเรื่องของไตรลักษณ์อย่างแท้จริงเพราะมีอวิชชาและสิ่งที่มาปิดบัง มองไม่เห็นหลักคำสอนของพระพุทธเจ้า ในเรื่องไตรลักษณ์ทั้ง 3 อย่างคือ สันตติปิดบังอนิจจัง อิริยาบถปิดบังทุกข์ ฆนสัญญาปิดบังอนัตตา มีความยึดมั่นในขันธ์ 5 ได้แก่ รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ เมื่อบุคคลได้ปฏิบัติ วิปัสสนากัมมัฏฐาน มีปัญญาเกิดขึ้นแล้ว จึงจะมองเห็นในความเป็นจริง รู้แจ้งในไตรลักษณ์ เป็นทางไปสู่ความหลุด พ้น (วิมุตฺติ) ความบริสุทธิ์ (สุทธิ) ปัญญา(ปญฺญา) สันติ(สนฺติ) และความดับทุกข์ (นิพพาน) ซึ่งเป็นจุดหมายสูงสุดของ พระพุทธศาสนา นี้เป็นเหตุผลสำคัญที่องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ตรัสเรียกคำสอนเรื่องไตรลักษณ์ว่า “พหุลานุ สานี” คือคำสั่งสอนที่พระพุทธองค์ทรงสั่งสอนมากที่สุด