การจัดการพิพิธภัณฑ์และมรดกวัฒนธรรม วัดพระธาตุดอยสะเก็ดให้เป็นแหล่งเรียนรู้และแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยเรื่อง “การจัดการพิพิธภัณฑ์และมรดกวัฒนธรรม วัดพระธาตุดอยสะเก็ดให้เป็นแหล่งเรียนรู้
และแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม” มีวัตถุประสงค์1.เพื่อศึกษาประวัติศาสตร์ บริบททางสังคมและวัฒนธรรมของ
ชุมชนบ้านเชิงดอยและวัดพระธาตุดอยสะเก็ด 2.เพื่อศึกษาภูมิหลังความเป็นมา การบริหารจัดการ และสภาพปัญหา
ของพิพิธภัณฑ์พื้นบ้านวัดพระธาตุดอยสะเก็ด และ 3.เพื่อเสนอรูปแบบและวิธีการจัดการพิพิธภัณฑ์และมรดก
วัฒนธรรม วัดพระธาตุดอยสะเก็ดให้เป็นแหล่งเรียนรู้และแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม ทำการศึกษาวิจัยเชิงคุณภาพ
โดยใช้เครื่องมือในการเก็บข้อมูล ประกอบด้วย แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง แบบสังเกตการณ์ และแบบสนทนา
กลุ่ม ด้วยวิธีการสุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง จำนวน 30 คน/รูป ผลการศึกษาพบว่า ประวัติความเป็นมาและสังคมของ
ชุมชนบ้านเชิงดอยและวัดพระธาตุดอยสะเก็ด มีการสร้างบ้านเรือนอาศัยอยู่บริเวณเชิงดอยสะเก็ด จึงเกิดเป็นวิถีชีวิต
ของชุมชนตลาดขนาดใหญ่และเป็นจุดศูนย์กลางของอำเภอดอยสะเก็ด มีกลุ่มคนจากหลากหลายกลุ่มชาติพันธุ์เข้ามา
อาศัยอยู่รวมกัน จึงเกิดเป็นวิถีชีวิตชุมชนคนดอยสะเก็ด พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านวัดพระธาตุดอยสะเก็ด มีมรดกวัฒนธรรม
ที่มีคุณค่าและความสำคัญในการพัฒนาให้เป็นแหล่งเรียนรู้และแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม การดำเนินการของ
พิพิธภัณฑ์แห่งนี้มีปัญหาในส่วนของการจัดแสดงศิลปวัตถุและในส่วนของการบริหารจัดการของพิพิธภัณฑ์ดังนั้นการ
นำเสนอรูปแบบการจัดการของพิพิธภัณฑ์พื้นบ้านวัดพระธาตุดอยสะเก็ด ประกอบด้วย 2 ส่วน ได้แก่ 1.การปรับปรุง
รูปแบบการจัดการแสดงของพิพิธภัณฑ์ ควรมีปรับปรุงการจัดแสดงนิทรรศการและการกำหนดหัวข้อเรื่องการจัด
แสดงเพื่อให้สามารถบรรลุเป้าหมายในการเป็นแหล่งเรียนรู้และแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมของชุมชน ตามทฤษฎี
การจัดการความรู้ แนวคิดการออกแบบนิทรรศการ และแนวคิดการจัดการมรดกทางวัฒนธรรม 2.การปรับรูปแบบ
การบริหารจัดการของพิพิธภัณฑ์พื้นบ้านวัดพระธาตุดอยสะเก็ด ควรให้ประชาชนในชุมชนได้มีส่วนร่วมในการบริหาร
จัดการของพิพิธภัณฑ์ตามแนวคิดการมีส่วนร่วมของชุมชน และแนวคิดการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม