การนำเสนอประวัติศาสตร์อารยธรรมทวารวดี

บทคัดย่อ

บทความวิจัยเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาประวัติศาสตร์อารยธรรมทวารวดี 2) เพื่อ
นำเสนอการศึกษาประวัติศาสตร์อารยธรรมทวารวดี เป็นงานวิจัยการกำหนดระเบียบวิธีการวิจัยหรือ
กระบวน วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ และวิธีวิจัยเชิงเอกสาร ของการดำเนินงานรูปแบบการจัดการที่เป็น
แนวทางการศึกษาในการจัดเก็บข้อมูล ที่มุ่งนำผลการวิจัยมาใช้ในการสร้างชุดองค์ความรู้และโมเดล
เส้นทางการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในอารยธรรมทวารวดี ต่อสังคมและผู้ที่สนใจ 
ผลการศึกษาพบว่า ประวัติศาสตร์ทวารวดีสามารถแบ่งออกเป็น 4 ช่วงสมัยได้แก่ 1) ยุคก่อน
สมัยทวารดี (ราวพุทธศตวรรษที่ 6-13) ประกอบด้วย ศิลปะอมราวดี, ศิลปะคุปตะ, ศิลปะปัลลวะ, 
ศิลปะปาละ 2) สมัยทวารวดีตอนต้น (ราวพุทธศตวรรษที่ 12-13) เป็นช่วงที่งานประติมากรรมส่วน
ใหญ่นำเข้ามาจากภายนอกคืออินเดีย และเป็นยุคแรกที่เริ่มมีการสร้างรูปเคารพขึ้น 3) สมัยทวารวดี
ตอนกลาง : สมัยทวารวดีอย่างแท้จริง (ราวพุทธศตวรรษที่ 14-15) เป็นช่วงที่ครอบคลุมศิลปะทวารวดี
มากที่สุด รวมทั้งงานศิลปกรรมที่พบเกือบทั้งหมดจัดว่าอยู่ในระยะนี้ มีวิวัฒนาการสืบต่อมาจากงานที่
เลียนแบบศิลปะอินเดียในระยะแรก และได้ดัดแปลงลักษณะบางส่วนจนมีรูปแบบของอิทธิพลท้องถิ่น
เข้ามาผสมอยู่อย่างมาก 4) สมัยทวารวดีตอนปลาย (ราวปลายพุทธศตวรรษที่ 16-18) ยุคนี้เป็น
ระยะเวลาที่ศูนย์กลางของทวารวดีในภาคกลางเริ่มเสื่อมลงแล้ว ส่วนหนึ่งเป็นเพราะอิทธิพลทางการ
เมืองและศิลปกรรมขอมได้เข้ามาแทนที่โดยเฉพาะในภาคอีสานตอนล่างและในภาคกลาง ซึ่งน่าจะ มี
ศูนย์กลางอยู่ที่ลพบุรี