การศึกษาความเชื่อเรื่องการถวายประทีปของชาวพุทธในล้านนา

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ มีวัตถุประสงค์ ๓ ข้อ ได้แก่ ๑) เพื่อศึกษาความเชื่อเรื่องการถวาย
ประทีปในพระพุทธศาสนา ๒) เพื่อศึกษาความเชื่อการถวายทานประทีปในล้านนาและ ๓) เพื่อวิเคราะห์สาระธรรมที่
ปรากฏในความเชื่อเรื่องการถวายทานประทีปของชาวพุทธในล้านนา
ประทีปคือเครื่องจุดทำให้เกิดแสงสว่างที่ได้รับอิทธิพลมาจากศาสนาพราหมณ์ เป็นเครื่องสักการะพระ
รัตนตรัย บูชารอยพระพุทธบาท และพระเกศแก้วจุฬามณี รวมทั้งเป็นการบูชาพระพุทธเจ้าในวันเสด็จกลับจากเท
วโลกด้วย ชาวล้านนามีความเชื่อเรื่องการถวายประทีปจากวรรณกรรมที่จารึกไว้บนใบลาน ๒ คัมภีร์ คือ ธัมม์กา
เผือกและธัมม์อานิสงส์การถวายทานผางประทีป สาระธรรมที่ปรากฏในความเชื่อเรื่องการถวายทานประทีปของชาว
พุทธในล้านนา ได้แก่ ๑) หลักการบูชา เพราะการถวายประทีปจัดเป็นอามิสบูชาในพระพุทธศาสนา อันส่งผลไปสู่การ
ปฏิบัติบูชาด้วย ๒) หลักกตัญญูกตเวที เนื่องจากการถวายประทีปเป็นสัญลักษณ์แห่งความกตัญญู ดังที่ปรากฏใน
เรื่องแม่กาเผือก และ ๓) หลักศรัทธา เพราะการถวายประทีปเป็นการแสดงออกถึงความศรัทธาในพระพุทธศาสนา
อย่างลึกซึ้งของชาวล้านนา นอกจากนั้น การถวายประทีปยังมีคุณค่าในในด้านความเป็นประเพณีที่ดีงาม การ
ท่องเที่ยว การอนุรักษ์วัฒนธรรม การส่งเสริมพระพุทธศาสนา อันส่งผลต่อความเจริญเติบโตทางด้านเศรษฐกิจอีก
ด้วย