การประยุกต์หลักพุทธจิตวิทยาบูรณาการในการสร้างความเข้มแข็งทางจิตใจ ของญาติผู้ดูแลผู้ป่วยโรคเรื้อรังในจังหวัดเชียงราย

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาการรักษาโรคและการให้ก าลังใจของญาติผู้ดูแลผู้ป่วย
เรื้อรังในจังหวัดเชียงราย 2) เพื่อศึกษากระบวนการสร้างความเข้มแข็งทางด้านจิตใจของญาติผู้ดูแลผู้ป่วย
เรื้อรังตามแนวพุทธจิตวิทยา 3) เพื่อวิเคราะห์รูปแบบและการประยุกต์ใช้หลักพุทธจิตวิทยาบูรณาการใน
การสร้างความเข้มแข็งทางจิตใจของญาติผู้ดูแลผู้ป่วยโรคเรื้อรังในจังหวัดเชียงราย การวิจัยครั้งนี้เป็นการ
วิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Reserch) เครื่องมือที่ใช้เก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่รวบรวมข้อมูลจากเอกสาร
(Document) และจากการสัมภาษณ์ ผลการวิจัยพบว่า
1) การรักษาโรคและการให้กำลังใจของญาติผู้ดูแลผู้ป่วยเรื้อรังในจังหวัดเชียงราย พบว่า
การรักษาทางด้านร่างกายนั้นก็เป็นภาระของแพทย์ ที่จะพยายามจัดการแก้ไขไปตามวิชาการ ตามหลักของ
การรักษา แต่ทางด้านญาติของผู้ป่วย ต้องถือด้านจิตใจนี้เป็นเรื่องสำคัญ นอกจากการที่จะคอยเอื้ออำนวย
ให้ความสะดวก และการดูแลทั่ว ๆ ไปแล้ว สิ่งที่ควรทำก็คือ การรักษาทั้งจิตใจของตนเอง และจิตใจของ
ผู้ป่วย ให้เป็นจิตใจที่เข้มแข็ง
2) กระบวนการสร้างความเข้มแข็งทางด้านจิตใจของญาติผู้ดูแลผู้ป่วยเรื้อรังตามแนวพุทธ
จิตวิทยา พบว่า มีวิธีการให้กำลังใจดังนี้ คือกระบวนการเรียนรู้ผ่านประสบการณ์ตนเอง 8 ขั้นตอน คือ
1) รู้จักตัวเราเข้าใจเขา 2) เฝ้าประเมินตน 3) ค้นหาสภาวะ 4) ขวนขวายทางเลือก 5) ฟิตลงมือท า
6) ทะยานสู่หนทาง 7) ขยายแผนชีวิต 8) วัด skill พร้อมติดตาม
3) รูปแบบและการประยุกต์ใช้หลักพุทธจิตวิทยาบูรณาการในการสร้างความเข้มแข็งทาง
จิตใจของญาติผู้ดูแลผู้ป่วยโรคเรื้อรังในจังหวัดเชียงราย พบว่า 1) แหล่งสนับสนุนภายนอกที่ส่งเสริมให้มี
ความเข้มแข็งทางด้านจิตใจ 2) ความเข้มแข็งภายในของแต่ละบุคคล 3) ทักษะด้านการจัดการปัญหาและ
สัมพันธภาพระหว่างบุคคล 4) การสื่อสารระหว่างบุคคล 5) การวางแผน 6) การลงมือทำ บูรณาการเข้ากับ
หลักสัมมาทิฏฐิ สัมมาวายามะ และสัมมาสติ ตามพุทธวิธี