ศึกษาวิมานของเทวดาในคัมภีร์พระพุทธศาสนา

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของการวิจัยโดยมีวัตถุประสงค์ คือ (1) เพื่อศึกษาเทวดาชั้น
ฉกามาวจรที่ปรากฏในคัมภีร์พระพุทธศาสนา (2) เพื่อศึกษาวิมานของเทวดา (3) เพื่อวิเคราะห์
ลักษณะวิมานของเทวดา ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงเอกสาร วิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนา ผลการศึกษา
พบว่า เทวดา / เทพในพระพุทธศาสนา สื่อถึงความดี ความงดงาม การปฏิบัติธรรมของเทพ
ได้แก่เทวดา 6 ชั้น คือชั้นจาตุมมหาราช ชั้นยามา ชั้นดุสิตา ชั้นนิมมานดี ชั้นปรนิมมิตวสวัสดี เทพมี
3 จ าพวก คือ สมมติเทพ อุปัตติเทพ และวิสุทธิเทพ มาในวิมานวัตถุของคัมภีร์ขุททกนิกาย มาในภัท
ทลสาละชาดกของคัมภีร์ขุททกนิกายชาดก มาในเทวตาสังยุต เทวปุตตสังยุต สักกสังยุตของคัมภีร์
สังยุตตนิกาย สคาถวรรค มาในสักกปัญหสูตรของคัมภีร์ทีฆนิกาย มหาวรรค มาในมงคลสูตรของ
คัมภีร์ขุททกนิกาย สุตตนิบาต มาในภูตคามวรรคของคัมภีร์พระวินัยปิฎก มหาวิภังค์ลักษณะของ
วิมานในคัมภีร์พระพุทธศาสนาเป็นทั้งลักษณะสถานที่ ที่อยู่ ที่พัก ได้แก่สวรรค์ 6 ชั้น ที่สำคัญ คือ
วิมานของท้าวสักกะชื่อว่าไพชยนต์ปราสาทหรือบัณฑุกัมพลศิลาอาสน์และวิมานอีกลักษณะหนึ่ง คือ
การได้สมบัติจากบุญ การได้ความงามที่สมบูรณ์ด้วยร่างกายงดงาม การมีทรัพย์สิน มีพื้นที่ เป็นที่รัก
ได้กัลยาณมิตร ได้ความสะดวกสบายจากผลบุญดังที่ปรากฏในกุญชรวิมานวัตถุ วิมานที่มีช้างเป็น
พาหนะ พรรณนาถึงความงดงามของตนที่เป็นผลมาจากการทำดี ทำบุญ ปฏิบัติในอดีตชาติ ว่า
เทพธิดาผู้มีดวงตางดงามคล้ายกลีบปทุม มีช้างพาหนะอันประเสริฐของเธอ ประดับประดาด้วยแก้ว
นานาประการ น่าพอใจ มีพลัง แคล่วคล่องว่องไว กระพองสองข้างบนศีรษะช้างมีสีคล้ายสีดอกปทุม
ประดับด้วยพวงดอกปทุมและพวงดอกอุบลทิพย์ งามรุ่งเรือง