ปริศนาการสื่อธรรมในยันต์เทียนล้านนา

บทคัดย่อ

บทความวิชาการเรื่อง “ปริศนาการสื่อธรรมในยันต์เทียนล้านนา” มีวัตถุประสงค์ในการศึกษาคือ 1) เพื่อศึกษาความเป็นมา คุณค่าความสำคัญ และอิทธิพลของยันต์เทียนล้านนา 2) เพื่อศึกษาประเภทและวิธีการทำยันต์เทียนในล้านนา 3) เพื่อวิเคราะห์ปริศนาการสื่อธรรมยันต์เทียนล้านนา

ผลการศึกษาพบว่า ยันต์เทียนล้านนา มีวิวัฒนาการมาจากไสยศาสตร์ของศาสนาพราหมณ์ และพระพุทธศาสนาได้รับอิทธิพลทางความเชื่อนั้นด้วย จนกลายเป็นการผสมผสานระหว่างศาสนาพุทธและศาสนาพราหมณ์เข้าด้วยกัน ต่อมาความเชื่อเหล่านี้ได้แพร่หลายสู่ดินแดนล้านนา ยันต์เทียนล้านนาเป็นพิธีกรรมที่สืบทอดกันมาตั้งแต่สมัยโบราณและถือว่าเป็นไปในทางไสยศาสตร์ที่แฝงไปด้วยคำสอนทางพระพุทธศาสนา เป็นสิ่งผูกพันกับวิถีชีวิตของคนล้านนา

ยันต์เทียนล้านนา แบ่งได้อยู่ 3 ประเภท 1) ประเภทหวังผลดี 2) ประเภทหวังผลร้าย และ 3) ประเภทยันต์เทียนที่มีคำสอนทางพระพุทธศาสนา ซึ่งประเภทที่ 3 ได้ปรากฏเป็นหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา เช่น พระรัตนตรัย ไตรสิกขา ทิฏฐธัมมิกัตถะ อริยสัจ 4 โพชฌงค์ 7 บารมี 10 ปัจฉิมโอวาท ความไม่ประมาทและอภิญญา 6 การทำยันต์เทียนล้านนาถือได้ว่าเป็นปริศนาของปราชญ์ในอดีตกาล ที่แฝงการสื่อธรรมะทางพระพุทธศาสนา ไว้ในรูปแบบของอักขระเลขยันต์ ซึ่งเป็นกุศโลบายในการเผยแผ่ธรรม