วิเคราะห์หลักพุทธธรรมที่ปรากฏในประเพณีการเปลี่ยนผ้าครองสรีระครูบาชัยยะวงศาพัฒนา วัดพระพุทธบาท ห้วยต้ม อำเภอลี้ จังหวัดลำพูน

##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

พระมหากาชาติ กลฺยาณธมฺโม (คนึงความดี)
พระครูสิริสุตานุยต ผศ.ดร. กลฺยาณธมฺโม (คนึงความดี)
ผศ. ดร. ปกรณ์ มหากันธา

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาประเพณีการเปลี่ยนผ้าครองสรีระของพระเถระที่มรณภาพในล้านนา 2) เพื่อศึกษาหลักพุทธธรรม และ 3) เพื่อวิเคราะห์หลักพุทธธรรมที่ปรากฏในประเพณีการเปลี่ยนผ้าครองสรีระครูบาชัยยะวงศาพัฒนาของชุมชนบ้านห้วยต้ม อำเภอลี้ จังหวัดลำพูน เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ


ผลการวิจัยพบว่า 1) ประเพณีการเปลี่ยนผ้าครองสรีระของพระเถระที่มรณภาพในล้านนา พบว่า ในอดีตไม่ปรากฏหลักฐานที่เป็นลายลักษณ์อักษรว่ามีการเก็บสรีระสังขารของพระเถระไว้ คาดว่าการเก็บสรีระได้เกิดขึ้นในช่วงพุทธศักราช 2520 2) หลักพุทธธรรมที่ปรากฏในประเพณี ได้แก่ หลักศรัทธา หลักสามัคคีธรรม หลักกตัญญู หลักทาน หลักบูชา 3) วิเคราะห์หลักพุทธธรรมที่ปรากฏในประเพณี พบว่า (1) หลักศรัทธา เป็นการแสดงออกถึงความศรัทธาที่มีต่อครูบาชัยยะวงศาพัฒนา (2) หลักสามัคคีธรรม เป็นการแสดงออกถึงความสามัคคี ความมีน้ำหนึ่งใจเดียวกัน (3) หลักกตัญญู เป็นการแสดงออกถึงความกตัญญูกตเวทิตาต่อบุคคลผู้เป็นพระเถระที่ปฏิบัติดีปฏิบัติชอบที่ควรกตัญญู (4) หลักทาน เป็นการให้ทานด้วยทรัพย์สินเงินทองสิ่งของ และ 5) หลักบูชา คือ อามิสบูชา เป็นการบูชาด้วยเครื่องสักการะ และธัมมบูชา เป็นการบูชาด้วยธรรม คือ การประพฤติปฏิบัติตามคำสอน มีการสวดมนต์ ไหว้พระ

##plugins.themes.bootstrap3.article.details##

ส่วน

บทความวิจัย

การอ้างอิง

มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

งามพิศ สัตย์สงวน. (2543). หลักมานุษยวิทยาวัฒนธรรม. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

พวงผกา ประเสริฐศิลป์. (2541). พื้นฐานวัฒนธรรมไทย. กรุงเทพมหานคร: สถาบันราชภัฏสวนดุสิต.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2551). พจนานุกรมศาสตร์ฉบับประมวลธรรม. พิมพ์ครั้งที่ 16. กรุงเทพมหานคร: เอส. อาร์. พริ้นติ้งแมสโปรดักส์.

องค์การบริหารส่วนตำบลนาทราย อำเภอลี้ จังหวัดลำพูน. (2560). ประวัติความเป็นมา. องค์การบริหารส่วนตำบลนาทราย: ลำพูน. (อัดสำเนา).

พุทธรักษ์ ปราบนอก. (2557). พุทธธรรมในวรรณกรรมคำสอนอีสาน. วารสารมนุษย์สังคมศาสตร์. ปีที่ 31 ฉบับที่ 2 (พฤษภาคม-สิงหาคม): 55.

เนาวรัตน์ สุขมะโน และมนตรี สิระโรจนานันท์. (2560). การศึกษาวิเคราะห์คุณค่าของวัฒนธรรมในการบูชาพระธาตุของชุมชนลุ่มแม่น้ำโขง. วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน์. ปีที่ 13 ฉบับพิเศษ เล่ม 1 (มิถุนายน): 210.

พระวัฒนา ญาณวโร ตากอง และคณะ. (2560). ความเชื่อและคติธรรมทางพระพุทธศาสนาที่ปรากฏในวรรณกรรมปาจิต อรพิม ที่มีอิทธิพลต่อวิถีชีวิตของชาวนครชัยบุรินทร์. วารสารวิชาการธรรมทรรศน์. ปีที่ 17 ฉบับที่ 3 (กันยายน-ธันวาคม): 87-88.

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2562). ภาวะสังคมไทยไตรมาสสาม ปี 2562. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา: https://gnews.apps.go.th/news?news=50893 [17 กุมภาพันธ์ 2563]

อนันต์ สีแดง. ประเพณีเปลี่ยนผ้าครองสรีระ ครูบาชัยวงศ์ษา ประชาชนแห่ร่วมพิธีแน่นวัดพระพุทธบาทห้วยต้ม. วารสารออนไลน์ประชาสัมพันธ์กิจกรรมและการท่องเที่ยวภาคเหนือ. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://eventsweekly-news.com/2019/05/18/ [2 มิถุนายน 2562]

พระครูนิวัฐปัญญากร (ตุลพงศารักษ์). (2555). “การศึกษาวิเคราะห์หลักพุทธธรรมในการเสริมสร้างการพึ่งพาตนเอง”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.