ประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในชุมชนเขตเทศบาลเมืองน่าน จังหวัดน่าน

บทคัดย่อ

การศึกษาเรื่อง การประยุกต์หลักพุทธธรรมเพื่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตของ ผู้สูงอายุในชุมชนเขตเทศบาล เมืองน่าน จังหวัดน่าน มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัญหาของผู้สูงอายุ ในเขตเทศบาลเมืองน่าน จังหวัดน่าน 2) เพื่อศึกษารูปแบบการประยุกต์หลักพุทธธรรมทางพระพุทธศาสนามาใช้ในชีวิตประจำวันของกลุ่มผู้สูงอายุ ในเขต เทศบาลเมืองน่าน จังหวัดน่านและ 3) เพื่อศึกษาองค์ความรู้การใช้หลักพุทธธรรมของผู้สูงอายุ ในเขตเทศบาลเมือง น่าน จังหวัดน่าน ด้วยรูปแบบการวิจัย แบบผสมผสาน (Mixed Methods Research) ซึ่งประกอบด้วยการเก็บข้อมูล จากแบบสอบถามจากประชากรผู้สูงอายุในพื้นที่ชุมชนในเขตเทศบาลเมืองน่านมีอายุตั้งแต่ 60 ปีขึ้นไป จำนวน 60 คน และการสัมภาษณ์เชิงลึก

ผลการวิจัย พบว่า

1.สภาพปัญหาของผู้สูงอายุในเขตเทศบาลเมืองน่านจังหวัดน่านมีด้วยกันทั้งหมด 5 ด้านประกอบด้วยด้าน สุขภาพร่างกาย ด้านเศรษฐกิจอาชีพและสภาพของงานที่ทำได้ ด้านบ้านเรือนที่อยู่อาศัย ด้านสถานะและหลักประกัน ทางสังคม และด้านสถานที่พักผ่อนและเวลาพักผ่อน พบว่าสภาพปัญหาของผู้สูงอายุในเขตเทศบาลจังหวัดน่าน ด้าน สถานะและหลักประกันทางสังคมมีปัญหามากที่สุดโดยมีค่าเฉลี่ย (4.02) ในระดับมาก รองลงมาพบว่า สภาพปัญหา ด้านเศรษฐกิจและสภาพของงานมีค่าเฉลี่ยที่ (3.79) ในระดับมาก ด้านสถานที่พักผ่อนและเวลาในการพักผ่อนมี ค่าเฉลี่ยอยู่ที่ (3.61) อยู่ในปัญหาระดับที่มาก ด้านสุขภาพร่างกายมีค่าเฉลี่ย (3.40) ในระดับปานกลาง และด้าน บ้านเรือนและที่อยู่อาศัยมีค่าเฉลี่ย (3.18) ในระดับปานกลาง

2. หลักพุทธรรมที่นำไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน พบว่าผู้สูงอายุ มีการนำหลักธรรมเข้ามาประยุกต์ใช้ใน ชีวิตประจำวันทั้งหมด 6 หลักธรรม คือ ไตรลักษณ์ 3 อริยสัจ 4 ไตรสิกขา เบญจศีลเบญจธรรม ภาวนา 4 และ หลักสังคหวัตถุ 4

3. องค์ความรู้การใช้หลักพุทธธรรมของผู้สูงอายุ ในเขตเทศบาลเมืองน่าน จังหวัดน่าน พบว่า ผู้สูงอายุใน เขตเทศบาลจังหวัดน่าน มีการนำหลักธรรมพระพุทธศาสนาเข้ามาประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันทั้ง 6 หลักธรรม ซึ่ง เป็นหลักที่นำพามาเพื่อแก้ไขปัญหาที่ประสบ สามารถลดความเป็นทุกข์ ทำให้ผู้สูงอายุเป็นผู้ที่ต้องการความยอมรับ จากสังคมจึงได้มีการปฏิบัติตนเพื่อเป็นแบบอย่างแก่สังคมโดยมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่เกิดขึ้นในอดีต ให้มีการ ดำเนินชีวิตที่เป็นแบบอย่างแก่ลูกหลาน ในรุ่นต่อไป และการนำหลักธรรมมาประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันของผู้สูงอายุ ในเขตเทศบาลนครน่านจังหวัดน่าน พบว่าแม้ว่าผู้สูงอายุจะมีปัญหามากเพียงใด แต่ด้วยลักษณะของผู้สูงอายุที่มี ประสบการณ์และเรียนรู้มาก่อน ผู้สูงอายุ จึงสามารถปรับตัวต่อสภาพแวดล้อมดังกล่าวโดยใช้หลักธรรมทาง พระพุทธศาสนาเข้ามา ประยุกต์ใช้ ได้อย่างมีคุณภาพ